Twierdza Przemyśl z krajową nagrodą. Witamy w poniedziałek, 21 września

Dzień dobry, Przemyślu. Zaczynamy tydzień od wiadomości, na którą pracowaliśmy latami — i to dosłownie, bo chodzi o mury, które stoją tu od ponad stu lat. Projekt rewaloryzacji i adaptacji dawnych twierdz Przemyśl i Kraków dla turystyki kulturowej zdobył wyróżnienie w konkursie o Krajową Nagrodę Krajobrazową. Jury doceniło wieloletnią współpracę samorządów obu miast — a to oznacza, że nasza Twierdza, z jej 45-kilometrowym obwodem i blisko 131 tysiącami żołnierzy w szczycie mobilizacji z 1914 roku, znów trafiła na krajową mapę dziedzictwa.

Co to praktycznie znaczy dla mieszkańca? Przede wszystkim: pieniądze i uwaga. Wyróżnienie w konkursie krajobrazowym to nie tylko dyplom — to argument w ręku przy kolejnych wnioskach o fundusze europejskie i budżetowe. Forty, szańce, prochownie i ceglane koszary, które jeszcze dekadę temu niszczały w krzakach, mają realną szansę na dalszą adaptację: trasy zwiedzania, oświetlenie, oznakowanie, małą gastronomię. A każda zainwestowana złotówka w Twierdzę to złotówka w przemyską turystykę — hotele, restauracje, przewodnicy.

Warto przypomnieć, że Twierdza Przemyśl to nie jedna budowla, lecz system ponad 40 fortów i dzieł obronnych, wznoszony przez Austro-Węgry w latach 1854–1914, który w czasie I wojny światowej przetrwał dwie wielkie oblężenia — drugie, zakończone kapitulacją 22 marca 1915 roku, przeszło do historii jako jedno z największych tego typu wydarzeń w Europie. To dziedzictwo łączy dziś Polaków, Ukraińców, Austriaków i potomków żołnierzy wielu narodowości, którzy tu walczyli.

Co dalej? Czekamy na szczegóły dotyczące podziału środków i harmonogramu prac — redakcja będzie pytać prezydentów obu miast o konkrety. Tymczasem gratulacje należą się wszystkim, którzy przez lata odbudowywali forty nie dla nagród, lecz z uporu i pasji.

Miłego poniedziałku. Do usłyszenia jutro — a jeśli macie zdjęcia z fortów sprzed lat, przysyłajcie. Chętnie pokażemy, jak zmieniło się to, co dziś nagradza cała Polska.